IIGS Nieuwsbrief - April 1999
Opmerking van de redaktie: Afgelopen jaar gaf IIGS lid Barbara A. Brown toestemming aan de IIGS Nieuwsbrief om haar artikel "Ik Wil", haar humoristische stuk over genealogie, in de uitgave van augustus te herdrukken. Niet lang nadat het in de nieuwsbrief was verschenen, werd "Ik Wil", zonder toestemming van Barbara of de IIGS, op een aantal mailinglijsten herdrukt. Sindsdien heeft Barbara bijgehouden hoeveel keer (en in welke vorm) haar artikel in andere publicaties is verschenen zonder haar toestemming. Volgens Barbara is het artikel na de meest recente tellingen "op 56 mailinglijsten verschenen, in een aantal nieuwsgroepen en tenminste vijf (gedrukte) nieuwsbrieven voor genealogische verenigingen. In de meeste van deze gevallen verscheen het artikel zonder vermelding van de auteur en herkomst. In enkele verbazingwekkende voorbeelden beweerden andere mensen de schrijver te zijn, en sommigen hebben zelfs wijzigingen aangebracht- door het toevoegen van hun eigen lijst van namen die ze onderzoeken."De ervaring van Barbara, in dit geval, met plagiaat en inbreuk op copyright is om een aantal redenen verontrustend. Het Internet heeft een ontelbare stijging van het aantal gevallen van zowel plagiaat als overtreding van het copyright veroorzaakt. Binnen online genealogische kringen vormen plagiaat en inbreuk op copyright slechts één kant waarlangs het mes snijdt. De andere is de toename van het aantal ongedocumenteerde, en zelfs onware, genealogieën.
In dit artikel deelt Barbara, die een ervaren online genealoge is, enkele van de risico's die gepaard gaan met online genealogie. Ze roept ook op tot een terugkeer naar verantwoordelijke en ethische genealogie.
Feiten, bewijs, informatie van horen zeggen. Geloofwaardigheid, veronderstellingen, doucmentatie, citaten. Primaire bronnen, bewijs.
Er zijn een aantal publicaties, waarvan er veel via het Internet beschikbaar zijn, die je leren hoe je een genealoog met verantwoordelijkheidsgevoel kunt zijn.
De meeste van deze publicaties missen echter het belangrijkste punt.
Er is meer voor nodig om een genealoog met verantwoordelijkheidsgevoel te zijn dan het in je bezit hebben van een exemplaar van de publicatie "Elements of Style" door William Strunk of "Evidence! Citation and Analysis for the Family Historian" (Bewijs! Citeren en analyseren voor de onderzoeker van familiegeschiedenis) door Elizabeth Shown Mills.
Om een genealoog met verantwoordelijkheidsgevoel te zijn moet je eerbaar, eerlijk en waarheidsgetrouw zijn en respect tonen voor je voorouders door een waar en volledig beeld van hun bestaan te presenteren, en om eerlijk tegenover je mede-genealogen te zijn door hun bijdragen aan je onderzoek te erkennen en door onvermoeibaar te zijn in je zoektocht naar de feitelijke gegevens en waarheidsvinding.
Als je denkt dat je een waarheidsgetrouwe en volledige familietak op de een of andere magische URL kunt vinden, dan ben je enkel het slachtoffer van de Vloek van het Internet.
Veel van de genealogische informatie die je online vindt is slechts materiaal uit secundaire bron of van nog geringere oorsprong. Online informatie kan je aanknopingsunten geven die je verder uit kunt zoeken - of het kan je naar een dooltocht leiden. Erger nog, door geloof te hechten aan de informatie is het mogelijk dat je nooit in staat zult zijn om een geloofwaardige, controleerbare en eerlijke genealogie te schrijven. Je bewijst je voorouders er geen dienst mee om onnauwkeurige informatie die je terloops hebt gevonden voor de eeuwigheid vast te leggen.
Het is zeer belangrijk - en hoog tijd - om anderen te waarschuwen over de gevaren van Internet genealogie.
Ik word er treurig van en het alarmeert me om te zien hoe een steeds groter aantal mensen blijkbaar gelooft, dat als iets in de een of andere vorm op het Internet staat, het daarmee ook "public domain" is geworden - en altijd waar is - en dat het als een rijpe vrucht voor je klaar ligt om geplukt te worden.
Ik heb een specifieke studie gedaan over een familie uit het zuidelijk deel van de Verenigde Staten en heb daarover een grote database samengesteld, waarin iedereen die er aan heeft bijgedragen genoemd wordt. Deze database stelde ik ter beschikking aan iedereen die er belangstelling voor toonde. In de afgelopen paar jaar heb ik email van mensen ontvangen die onderzoek naar deze familie verrichten en zij vermelden in hun "onderzoek" hele gedeelten die ontegenzeglijk van mij zijn. Mijn aantekeningen of mijn specifieke spelling van een naam bijvoorbeeld zijn aanwijzingen dat de informatie uit mijn database is gehaald. Als ik ze vraag waar ze aan deze informatie zijn gekomen dan is het antwoord altijd een vaag "ergens op het Net". Niemand heeft een enkele poging ondernomen om na te gaan of de gegevens juist waren of om iets toe te voegen aan hetgeen ik geschreven heb. Niemand heeft ook maar een enkele poging ondernomen om de namen van de bronnen te vermelden waarvan zij nu beweren dat het hun eigen werk is, en blijkbaar kan het niemand iets schelen.
Er is een site waar men bijdragen kan leveren en waar mensen verschillende soorten informatie plaatsen die ze hebben overgeschreven en samengevat. De webmaster van de site vecht al maanden om geen "bijdragen" toe te staan van mensen die gepubliceerde lijsten fotokopiëren en scannen of die gewoonweg grote lijsten hebben gekopieerd van andere sites. Verbazingwekkend genoeg verdedigen die mensen dergelijk plagiaat door regels van het copyright foutief te citeren - "het is informatie - en daarom bevindt het zich in het public domain, en het is toegestaan om het online te publiceren zolang je het maar in een ander formaat toont."
De opkomst van GEDCOMS en familiegeschiedenissen op CD-ROM of op de diverse sites waar voor betaald moet worden heeft aanleiding gegeven tot de misvatting dat iets wat op het Internet gepubliceeerd wordt ook waar is en als een "bron" van waarde beschouwd moet worden. Ik heb enkele gedenkwaardige gesprekken op IRC (Internet Relay Chat) gehad waar een genealoog met een paar maanden ervaring trots beweerde met het onderzoek al terug tot 1200 te zijn gekomen - en "alles is gedocumenteerd in bronnen". Het blijkt dat al deze bronnen afkomstig zijn van "World Family Tree" CD's en dat het "onderzoek" bestond uit het vinden van de voorouders van iemand anders en deze te adopteren. Ik heb ook met anderen gesproken die er in geslaagd zijn om alle plaatsen op het Internet te vinden waar hun achternaam genoemd wordt, maar die er merkwaardig genoeg niet in geslaagd zijn om ook maar een van de vele sites te vinden die instructies geven over hoe je genealogie moet bedrijven. Een ongelooflijk aantal mensen hebben een volledige familie "compleet" - zonder dat ze ook maar een enkele keer een volkstelling hebben ingezien of een testament of een geboortebewijs of een parochieregister.
Er is een bepaalde familie website die uitsluitend bestaat uit gegevens die gescand zijn uit één andere bron - een boek dat al lang geleden door professionele genealogen belachelijk is gemaakt omdat het een boek is waarin veel fouten voorkomen. Er wordt geen enkele melding gemaakt van het feit dat de bron voor alle informatie op de website uit één boek afkomstig was - en er wordt zeer zeker geen melding gemaakt van het feit dat aan de diverse "Soldaten uit de Revolutie Oorlog" abusievelijk militaire dienst gegevens zijn toegekend.
Ik heb honderden mensen gezien waarbij hun voornaamste bron van "onderzoek" bestaat uit een geschiedenis boek van een bepaalde streek, dat, natuurlijk, geschreven is door mensen die hun voorouders erg graag verafgoden. Maar al te vaak bestond er geen feitelijke informatie om hun beweringen te ondersteunen.
Een voorbeeld uit het Zuidelijk gedeelte van de Verenigde Staten bevat bepaalde flagrante fouten, die door mensen nijver worden overgenomen en als waarheid wordt aangenomen. Als ik er op wijs dat er uit hun gegevens over de voorouders blijkt dat er een gezin is waarvan de moeder negen jaar voordat haar eerste kind werd geboren is overleden, dan worden ze kwaad en informeren ze me dat de "Geschiedenis van de streek XXX" zegt dat het waar is.
Verbazingwekkend genoeg worden er op dit moment soortgelijke boeken samengesteld - en mensen geven heel graag hun bijdrage door onvolledig en onbewezen onderzoek aan deze boeken toe te voegen.
Het Internet is een fantastische plek, maar het is zeker geen plaats waar serieus onderzoek verricht kan worden.
Het is voor iedereen die iets afweet van genealogisch onderzoek van vitaal belang om door te gaan met het tegen de stroom ingaan van pover of oneerlijk onderzoek en om door te gaan met het proberen om de mensen te bereiken die bereid zijn om te luisteren en te leren.