IIGS^™ Nieuwsbrief - Maart 1999

---

English ~ Dansk ~ Deutsch ~ Español ~ Suomi ~ Français ~ Nederlands ~ Norsk ~ polski ~ Português ~ Svenska

IIGS™ zoekt altijd naar manieren waarop het de rijke bron van haar getalenteerde leden, waaronder vele ervaren onderzoekers, kan aanspreken. Onze meest recente inspanning mondde uit in het debuut van een nieuw hulp kanaal op IRC.

De kanalen zijn onregelmatig geplande speciale bijeenkomsten die op verschillende tijden gehouden zullen worden, zodat genealogen over de hele wereld de mogelijkheid zullen hebben er aan deel te nemen. Het is wegens de internationale tijdsverschillen misschien niet voor iedereen mogelijk om bij elke bijeenkomst aanwezig te zijn, maar men zal toch minstens zo nu en dan een bijeenkomst bij kunnen wonen. Ook zullen er logboeken van deze bijeenkomsten worden gearchiveerd, zodat personen die een bijeenkomst niet konden bijwonen toch hun voordeel kunnen doen met de informatie en de dialogen die erin worden weergegeven.

De eerste bijeenkomst werd op 24 februari 1999 gepresenteerd door Paula Wiegand, lid van de IIGS™. Paula is een ervaren onderzoeker en erkend historicus en zij verschafte waardevolle tips over het bepalen van de betrouwbaarheid van gepubliceerde bronnen. Het onderstaande is een weergave van de presentatie door Paula. De bijeenkomst bestond verder uit een onderdeel waarin antwoorden werden gegeven op vragen, maar dit onderdeel is hier niet opgenomen.

---

Vaak is de beginnende genealoog zo enthousiast bij het vinden van zijn familienaam in een gepubliceerde bron, dat hij verzuimt om de nauwkeurigheid van de informatie in twijfel te trekken.

Naarmate de onderzoeker meer ervaring opdoet leert hij dat gepubliceerde bronnen, zowel secundaire als tertiaire bronnen, met een gezonde portie scepticisme behandeld moeten worden.

Maar hoe kan de onderzoeker bepalen welke van deze bronnen over het algemeen betrouwbaar zijn en welke bronnen nader onderzoek vergen of welke bronnen er helemaal uit de circulatie genomen zouden moeten worden?

Er zijn zeven belangrijke punten waar je rekening mee moet houden:

1. de auteur
2. citaten
3. de uitgever
4. redactie en fouten
5. indexeren
6. numeriek systeem (indien gebruikt)
7. bewezen of bewijsbare feiten

Deze opsomming is niet in volgorde van belangrijkheid, maar moet als een geheel in ogenschouw worden genomen.

1. de auteur:

   Is de gepubliceerde bron afkomstig van een auteur met faam? Boeken geschreven door een bekende genealoog zullen we eerder vertrouwen als bron alhoewel ook zij nog voor de andere testen moeten slagen.

2. citaten:

   Kun je aan de hand van de gegeven verwijzingen zien waar de informatie vandaan komt en kun je deze informatie gebruiken om je onderzoek opnieuw na te gaan? Als het antwoord ja luidt, dan hoef je waarschijnlijk dit onderzoek niet opnieuw te verrichten. Maar al te vaak bestaat de perfecte bron niet.

   Elke genealoog, op elk niveau van ervaring, zou een exemplaar moeten bezitten van het boek "Citeer Je Bronnen" door Richard Lackey of het boek "Bewijs" door Elizabeth Shown Mills. Het bekend zijn met algemeen aanvaarde methoden van citeren zal je in staat stellen om het niveau van citaten in elke publicatie te beoordelen. Als een boek geen enkele bron noemt, kun je dan die informatie wel vertrouwen?

   Het is geen wet van Meden en Perzen, maar als je in contact kunt komen met de uitgever of auteur en zij geven je het volledige citaat dan wordt het boek net zo betrouwbaar als een boek dat compleet gedocumenteerd is met bronverwijzingen.
   

3. uitgever:

   Bij het zien van sommige uitgevers gaan er al automatische alarmsignalen af. Ik denk bijvoorbeeld aan Halberts van Bath, maar er zijn vele uitgevers waar op kosten van de auteur zogenaamde "mug-books" worden gedrukt. Ook deze zijn het woord betrouwbaar niet waard.

4. Redactie en fouten:

   We maken allemaal typfouten, maar een goede redacteur heeft deze al verbeterd voordat de publicatie je bereikt. Als typfouten niet worden ontdekt, hoe betrouwbaar zijn dan de aanduidingen van datum en namen?

5. Indexeren:

   Test altijd de index! Het lijkt misschien niet belangrijk voor de informatie die je er in vindt, maar het maakt onderdeel uit van de redactie van het boek. Elke auteur wil zijn werk op de best mogelijke manier naar voren brengen en een goede index is een van die manieren om dit te verwezenlijken.

   Een index is ook nuttig om feiten te verifiëren. Zonder een goede index wordt het erg lastig om na te gaan of de Jan op bladzijde 2 dezelfde is als de Jan C. genoemd op bladzijde 678.

6. Numeriek systeem:

   Niet alle gepubliceerde bronnen gebruiken een numeriek systeem, maar wanneer ze dit wel doen, dan moet het een herkenbaar systeem zijn en goed worden uitgevoerd. Een goed numeriek systeem stelt de lezer in staat om een lijn te volgen (een zeer goede manier om ontbrekende generaties op te kunnen merken) en laat zien dat de schrijver zich verdiept heeft in genealogische methoden, waarbij hij hopelijk tegelijkertijd ook kennis heeft genomen van goede onderzoekstechnieken.

7. Bewezen of bewijsbare feiten:

   Als je een gepubliceerde bron hebt waarin met stelligheid iets beweerd wordt, waarvan jij aan kan tonen dat het niet juist is, dan betekent dit nog niet automatisch dat de kwaliteit van het gehele boek minder wordt. Maar je kunt je wel afvragen hoe moeilijk het voor jou was om het bewijs te verkrijgen.

   Bijvoorbeeld, als je de geboorteakte al vond in het eerste archief dat je kontroleerde, dan is de auteur wellicht niet al te grondig te werk gegaan. Een ander punt is de inleiding. Lees altijd, en ik herhaal, altijd de inleiding volledig door. In een goede publicatie wordt hierin uitleg gegeven over welke bronnen geraadpleegd werden, op welke problemen men is gestuit, hoe het numerieke systeem werkt en het zal je verder over het algemeen hulp bieden bij de manier waarop je de gegevens kunt interpreteren.

   Zonder een inleiding is het soms onmogelijk om te zeggen welke bronnen er gebruikt werden, zelfs als het gaat om het soort publicatie waarin een verzameling van gegevens wordt aangeboden. In sommige gevallen, en ik denk hierbij aan de huwelijksboeken door Kethley en Vogt, geeft de inleiding geen volledige uitleg over de manier waarop de gegevens gerangschikt zijn. Maar een briefje hierover naar de uitgever zal je het antwoord op deze vraag geven.

Bruikbare web sites voor methoden van citeren:

http://www.press.uchicago.edu/Misc/Chicago/cmosfaq.html

http://www.mla.org/main_stl.htm

http://www.library.fullerton.edu/cybercites.htm

http://www.geocities.com/ResearchTriangle/1221/citation.htm

http://www.wilpaterson.edu/wpcpages/library/citing.htm

http://www.h-net.msu.edu/~africa/citation.html

Publicaties

Elizabeth Shown Mills, "Evidence! Citation & Analysis for the Family Historian"
(Baltimore: Genealogical Publishing Company, c 1997), 124pp, indexed, hardcover, ISBN 0-8063-1543-1 (prijslijst $16.95).

"The Chicago Manual of Style" (University of Chicago Press).

Richard S. Lackey, "Cite Your Sources"
(University Press of Mississippi, 1980), $11.95.

---

Home Pagina ~ Wereld Dorp ~ IRC ~ Bibliotheek ~ Nieuwsbrief ~ Projekten Registratie ~ Universiteit ~ FAQ ~ Lijsteigenaars Team ~ Vertalers Team ~ Webmasters

---

© 1997-2003 IIGS™
IIGS is een handelsmerk van de International Internet Genealogical Society